…του θυμού
Παρακολουθώ με θυμό (το παραδέχομαι, τ’ ομολογώ) κάποιους να επιχειρούν μέσω επιστημών -μαθηματικών στην προκείμενη περίπτωση- να κατατρομάξουν τον κόσμο με αναγωγές, με προβλέψεις, με συμφραζόμενα και με υπονοούμενα που είναι … επιεικώς απαράδεκτα. Τα μαθηματικά υπηρετούν την επιστήμη, και η επιστήμη τον άνθρωπο, τον πολιτισμό, την αλήθεια. Οποιαδήποτε άλλη προσέγγιση είναι απαράδεκτη, ενίοτε εγκληματικά ανεύθυνη, και είτε αντλείται εκ του πονηρού για παροχή δόξας και παράδων ή ικανοποιεί εκκεντρισμούς και ματαιοδοξίες.
…του κρούσματος
Διαβάζω για κάποιο τεστ μαθηματικών που “αποδεικνύει” ότι αν υπάρχουν χ κρούσματα … και αν .. και αν … τότε σε ψ εβδομάδες θα ασθενεί η μισή Ελλάδα. Προφανώς αυτό έγινε (καλοπροαίρετα θα έλεγα) για να καταδείξει τις δυνητικές διαστάσεις που μπορεί να έχει το πρόβλημα αν … αν … αν… . Ωστόσο η προσέγγιση είναι μη-επιστημονικά τεκμηριωμένη και το φρικιαστικό πόρισμα πανικοβάλλει και απέχει από την πραγματικότητα. Άρα…
…του στατιστικίζειν
Διαβάζω και για πάμπολλες άλλες στατιστικές αναλύσεις που προβλέπουν το χείριστο. Μάθημα λοιπόν πρώτο στη “Στατιστική 101” … κάθε στατιστική μελέτη πρέπει να βασίζεται σε ακριβή και αξιόπιστα δεδομένα. Μάθημα δεύτερον … τα δεδομένα θα πρέπει να αξιολογούνται και να φιλτράρονται. Μάθημα τρίτον … τα δεδομένα θα πρέπει να αναλύονται περαιτέρω με βάση την θεωρεία των πιθανοτήτων πριν προχωρήσει κάποιος στο εγχείρημα ενσωμάτωσης ή προβολής κάποιας στατιστικής μεθόδου ή μοντέλου. Μάθημα τέταρτον … η στατιστική δεν είναι αίωρη αλλά στηρίζεται στους δύο πυλώνες των δεδομένων και των πιθανοτήτων. Μάθημα πέμπτον … Δηλαδή…
…του παραλόγου
Ο κόσμος βομβαρδίζεται (δεν ψεκάζεται απλά) από το ψέμα και την υπερβολή. Είναι σύνηθες πλέον τα fake news να υποκαθιστούν την αλήθεια και η πραγματικότητα -μέσα από “ρεπορτάζ” του δρόμου, της αγοράς, της πλάκας- να παρουσιάζεται παραμορφωμένη μέσα από δραματικές χροιές, μελανά χρώματα και βέβαια εκφρασμένη σε υπερθετικότατο βαθμό. Το μέτρο έχει χαθεί. Ζούμε το θέατρο του παραλόγου, με σενάριο φρικιαστικό, σε σκηνικό τρόμου, με φωτισμό μελανό και πρωταγωνιστές την αγωνία και τον φόβο. Αυτό πρέπει να σταματήσει.
…της παλινδρόμησης
Θυμήθηκα όταν πριν 3+ δεκαετίες (το 1989) διάβασα σε εγκυρότατη επιστημονική έκδοση την συνημμένη σύνοψη-σχόλιο ερευνητικής εργασίας που ολοκληρώθηκε το 1960 και διασκευάστηκε -λόγω σφοδρής κριτικής- τα επόμενα χρόνια. Με εντυπωσίασε η ανευθυνότητα -η “βλαστήμια”- κατά της επιστήμης. Για αυτό και καταχώρησα την εν λόγω δημοσίευση στα αρχεία μου … ως παράδειγμα για αποφυγή. Με μια μη-γραμμική ανάλυση παλινδρόμησης (non-linear simple regression analysis) επιχείρησαν κάποιοι “επιστήμονες” να μας πείσουν ότι το τέλος του κόσμου θα έρθει την Παρασκευή, 13η Νοεμβρίου του 2026 (βλέπετε το … Παρασκευή και 13 … πουλάει πολύ). Και αυτό το στοιχειοθέτησαν με βάση το “γεγονός” ότι ο πληθυσμός της γης, την συγκεκριμένη ημερομηνία, θα αγγίξει το άπειρο. Κουραφέξαλα … και συγνώμη για την ευγενική μου διάλεκτο.
… του μοντέλου
Με βάση λοιπόν την εξίσωση που παρουσίασαν, ο πληθυσμός της γης θα έπρεπε να είναι σήμερα 27,7 δισεκατομμύρια άνθρωποι που απέχει … μόλις 20 δισεκατομμύρια από τον πραγματικό πληθυσμό! Παρόλα την απαράδεκτη επιστημονική προσέγγιση, η συγκεκριμένη έρευνα πυροδότησε πλήθος βιβλίων, δημοσιεύσεων, συνομωσιών, … για το επερχόμενο τέλος του κόσμου (δηλαδή για το doomsday, την ημέρα κρίσης ή αποκάλυψης). Κάποιοι προφανώς έγιναν διάσημοι και κάποιοι επωφελήθηκαν οικονομικά. Ο κόσμος όμως ταλαιπωρήθηκε αναίτια, η επιστήμη λαβώθηκε και η αλήθεια χολώθηκε.
…του υπερπληθυσμού
Είμαι από αυτούς που πιστεύω ότι ο πλανήτης μας υπερφορτώνεται σε ανθρώπινο δυναμικό. Οι ανάγκες του πληθυσμού ξεπερνούν τη διαθεσιμότητα των πόρων αγαθών και ενέργειας του πλανήτη μας. Θα πρέπει να σταθεροποιηθεί ο πληθυσμός και στη συνέχεια να μειωθεί. Όχι βέβαια μέσα από γενοκτόνες πρακτικές, όπως κάποιοι εραστές της συνωμοσιολογίας υπονοούν ή διακηρύττουν. Μη καταφεύγουμε σε σενάρια αντιεπιστημονικής φαντασίας και συνομωσιολογίας με μυστικές δυνάμεις και (ξένα, σκοτεινά ή μυστικά) κέντρα εξουσία που θέλουν να μας αφανίσουν.
…του προβλήματος
Εμείς πρέπει να σταθούμε υπεύθυνα απέναντι στο πρόβλημα και να το αντιμετωπίσουμε με γενναιότητα και οικουμενικά, ειδικά σε χώρες, θρησκείες, πολιτισμούς και κουλτούρες όπου η αθλιότητα αλλά και η υπεργεννητικότητα παραδόξως συνυπάρχουν λόγω διεστραμμένων αντιλήψεων ή έλλειψη παιδείας. Θέλει κάποιος πολυμελή οικογένεια; Ας απευθυνθεί και σε κάποιο ίδρυμα υιοθεσίας όπου κάποιες χιλιάδες παιδικές ψυχές είναι στα αζήτητα του πολιτισμού και της ευμάρειας μας προσμένοντας την ευκαιρία, το όνειρο. Είναι θέμα προσωπικής ευαισθησίας και ατομικής ευθύνης. Είναι ζήτημα οικουμενικό, ζήτημα πολιτισμού.
…του αριθμού
Συχνά επαναλαμβάνω (και γίνομαι κουραστικός) ότι … οι αριθμοί δεν είναι απλά νούμερα. Έχουν μοναδική αξία και τους πρέπει σεβασμός. Εμπεριέχουν ποσοτικά και ποιοτικά χαρακτηριστικά. Ανάγουν σε βιώματα και νοσταλγίες και κρύβουν πόθους αλλά και πάθη. Υπάρχει ισχύς στους αριθμούς, ορμή και ενέργεια, περιεκτικότητες και δοσολογίες. Υπάρχουν και αδυναμίες, κενά ακόμη και θλίψη. Οι αριθμοί έχουν και μονάδες. Δεν είναι λοιπόν νούμερα, δεν τυχαίες ή αμελητέες ποσότητες. Ακόμη και τα δεκαδικά τους δεν είναι ρετάλια υποτέλειας μιας υποδιαστολής. Αν, για παράδειγμα, ένα δέκατο του δευτερολέπτου είναι αμελητέο για ένα υπερατλαντικό ταξίδι, είναι κρίσιμο για ένα αγώνα εκατό μέτρων, για ένα καρδιοκτύπι.
…του σύμπαντος
Οι αριθμοί είναι η αλήθεια του σύμπαντος γιατί το σύμπαν είναι γραμμένο στη γλώσσα των μαθηματικών. Και αν η επιστήμη (με το αλάνθαστο της “… αψευδές ως επιστήμη ούσα …”) είναι η σύμπλευση νόησης και διάνοιας (σε αντίθεση με τη δοξασία που είναι η συμπόρευση πίστης και εικασίας, κατά τον Πλάτωνα πάντα, πες και Σωκράτη), τότε οι αριθμοί είναι η επιστημονική καταγραφή των μετρήσεων του σύμπαντος, από το άτομο στο υπερπέραν, από τα βάθη της ψυχής στο περιβάλλον.
…του ιού
Ζούμε ημέρες ιστορικές. Δυστυχώς όχι ένδοξες αλλά εξαιρετικά κρίσιμες. Όλη η οικουμένη δίνει τον αγώνα της. Ο ιός δεν σέβεται σύνορα, δεν αναγνωρίζει καμιά διαφορετικότητα, είναι λαθραίος και επικίνδυνος. Φορέας του και εμείς οι ίδιοι. Άρα πέρα από πρακτικές υγιεινής και ασφάλειας, πέρα από πολιτικές και ευθύνες, ας αναλογιστεί ο καθένας μας την ευθύνη του, την ατομική του ευθύνη. Εξάλλου το βέβαιο είναι ότι αν δεν πράξουμε εμείς το δέον οικειοθελώς τότε θα υποστούμε τις συνέπειες αλλά και τις σχετικές κυρώσεις γιατί το δέον θα μας επιβληθεί μέσω νόμων με προβλεπόμενες ποινές.
…του αγώνα
Εκατομμύρια επιστήμονες και επαγγελματίες δίνουν το αγώνα τους. Αυτοί ξέρουν. Αυτούς πρέπει να ακούμε, να υπακούμε και με τις οδηγίες τους να συμμορφωνόμαστε. Και ένα είναι το βέβαια. Αν κάνουμε αυτό που πρέπει, αν σταθούμε με υπευθυνότητα και λειτουργήσουμε με σοβαρότητα, τότε αυτή η περιπέτεια θα είναι (άλλη) μια μαύρη σκιά του παρελθόντος αλλά και ένα διδακτικό μάθημα για το μέλλον. Ναι θρηνούμε και θα θρηνήσουμε και άλλα θύματα. Αλλά η ζωή θα θριαμβεύσει και εμείς -πιο συνετοί και σώφρονες πια (ελπίζω)- θα χαράξουμε νέα πορεία για το αύριο των παιδιών μας με ρότα τις αξίες και πυξίδα τα ιδανικά που πρέπει να διέπουν σύγχρονες κοινωνίες.
…του Έλληνα
Και ο υπέροχος, μα και ταλαιπωρημένος, Έλληνας … το Άλφα της αριστείας … το Ωμέγα της μεγαλοσύνης … θα αναδειχθεί πρωτηρότης στη νέα πραγματικότητα για ακόμη μια φορά.
