«Μια ξεχωριστή κολυμβητική ομάδα» είναι ο τίτλος του νέου βιβλίου του διευθυντή του Ενιαίου Ειδικού Επαγγελματικού Γυμνασίου – Λυκείου Καστοριάς, Αναστάσιου Τζιλίνη.
Το βιβλίο, που κυκλοφορεί από τις Εκδόσεις «Παρέμβαση» σε εικονογράφηση της Δωροθέας Χαρίτωνος, είναι μια τρυφερή και ανθρώπινη ιστορία που μιλά στα παιδιά για την αναπηρία, την αποδοχή και την ισότιμη συμμετοχή.
Πέρα από την αφήγηση, λειτουργεί και ως ένα δημιουργικό εργαλείο, καθώς μέσα από παιχνίδια, δραστηριότητες, αλλά και μια πρώτη γνωριμία με τη νοηματική γλώσσα και τον κώδικα Braille, καλλιεργεί την ενσυναίσθηση, τον σεβασμό και την αγάπη για τη διαφορετικότητα.
Με αφορμή αυτή τη νέα έκδοση, μιλήσαμε με τον συγγραφέα για την έμπνευση πίσω από την ιστορία και τα μηνύματα που θέλει να περάσει στα παιδιά.
Πώς θα περιγράφατε την υπόθεση του βιβλίου “Μια ξεχωριστή κολυμβητική ομάδα”, σε έναν αναγνώστη που δεν το έχει πιάσει ακόμη στα χέρια του;
«Μια ξεχωριστή κολυμβητική ομάδα» είναι ένα ταξίδι στον μαγικό κόσμο της αποδοχής και της φιλίας. Η ιστορία μας παρακολουθεί τον Σούλη και τη νέα του συμμαθήτρια, τη Λίνα — ένα κορίτσι που κινείται με αναπηρικό αμαξίδιο. Μέσα από την καθημερινή τους επαφή στο σχολείο και το πείσμα της Λίνας να μη μείνει στο περιθώριο, αλλά να συμμετέχει και να προσπαθεί σε όλα, αναπτύσσεται ανάμεσά τους μια δυνατή παιδική φιλία. Η διαδρομή αυτή κορυφώνεται στην πισίνα, όπου ο Σούλης βλέπει στην πράξη όλες τις δυνατότητες της φίλης του και ανακαλύπτει ότι οι δυσκολίες και οι διαφορές μας δεν είναι εμπόδια, αλλά τα κομμάτια που συμπληρώνουν το παζλ μιας υπέροχης ομάδας. Είναι ένα βιβλίο για τη δύναμη του μαζί, για το πώς η αγάπη και η ενσυναίσθηση μπορούν να γκρεμίσουν τα τείχη του αποκλεισμού, δείχνοντας στα παιδιά ότι ο καθένας μας έχει τη δική του μοναδική ομορφιά και θέση στην κοινωνία.
Τι ήταν αυτό που σας οδήγησε να γράψετε την συγκεκριμένη ιστορία;
Η ίδια η ζωή στις σχολικές αίθουσες και τα μάτια των παιδιών. Ως εκπαιδευτικός, και ειδικά από τη θέση του Διευθυντή στο ΕΝΕΕΓΥ-Λ Καστοριάς, ζω καθημερινά στιγμές που σε συγκινούν βαθιά και σου διδάσκουν τι σημαίνει αληθινή ψυχή. Και μέσα φυσικά από τις δράσεις μεταξύ σχολείων γενικής και ειδικής αγωγής, έβλεπα καθημερινά πόσο φυσικά και αβίαστα μπορούν να συνυπάρξουν τα παιδιά, αρκεί να τους δώσουμε τα κατάλληλα ερεθίσματα και να διώξουμε τον φόβο του «διαφορετικού». Ήθελα να δημιουργήσω μια ιστορία που να λειτουργεί σαν μια ζεστή αγκαλιά και σαν ένας καθρέφτης, όπου κάθε παιδί θα βλέπει την αξία του και κάθε ενήλικας θα θυμάται ότι η συμπερίληψη δεν είναι μια θεωρητική έννοια, αλλά στάση ζωής.
Γιατί επιλέξατε το κολύμπι και το υγρό στοιχείο ως κεντρικό περιβάλλον της ιστορίας και τι διδάσκει ο αθλητισμός στα παιδιά με ή χωρίς αναπηρία;
Επέλεξα το νερό και το κολύμπι γιατί αποτελούν ένα από τα πιο ισχυρά σύμβολα ισότητας και ελευθερίας. Μέσα στην πισίνα, οι ταμπέλες, οι διακρίσεις και τα εμπόδια χάνουν τη βαρύτητά τους. Στο νερό είμαστε όλοι ίσοι, έτοιμοι να κινηθούμε και να εκφραστούμε με τον δικό μας τρόπο. Ο αθλητισμός, άλλωστε, είναι το μεγάλο σχολείο της ισότητας: μαθαίνει στα παιδιά να συνεργάζονται, να σέβονται τον ρυθμό του διπλανού τους, να στηρίζουν ο ένας τον άλλον και να καταλαβαίνουν ότι η πραγματική δύναμη μιας ομάδας φαίνεται όταν κανείς δεν μένει μόνος του στην άκρη.
Στο βιβλίο έχετε εντάξει στοιχεία όπως ο κώδικας Braille, η νοηματική γλώσσα και βιωματικές δραστηριότητες. Πώς μπορεί ένας εκπαιδευτικός ή ένας γονιός να αξιοποιήσει αυτό το υλικό στην πράξη;
Αυτή ακριβώς ήταν η πρόθεσή μου: το βιβλίο να μην είναι απλώς μια ιστορία για ανάγνωση, αλλά ένα ζωντανό ταξίδι ανακάλυψης. Ο κώδικας Braille και η Νοηματική Γλώσσα δεν είναι απρόσιτα σύμβολα, αλλά λειτουργούν ως το αρχικό, συναρπαστικό έναυσμα για τα παιδιά. Μέσα από τις σελίδες και τις βιωματικές δραστηριότητες, τα παιδιά κινητοποιούνται να ψάξουν μόνα τους, αλλά και μαζί με τους γονείς, να δοκιμάσουν και να εξοικειωθούν με αυτά τα διαφορετικά εργαλεία επικοινωνίας. Γονείς και εκπαιδευτικοί μπορούν να τα αξιοποιήσουν στην πράξη ως παιχνίδι, μαθαίνοντας στα παιδιά πώς να πλησιάζουν με φυσικότητα, σεβασμό και χωρίς φόβο ανθρώπους που δυσκολεύονται, κάνοντας την ενσυναίσθηση πράξη ζωής.
Ως διευθυντής στο ΕΝΕΕΓΥ-Λ Καστοριάς, έχετε την καθημερινή εικόνα της εκπαιδευτικής πραγματικότητας. Πόσο καθοριστικό είναι για ένα παιδί να έχει καλλιεργηθεί η κουλτούρα της υποδοχής από τις πρώτες κιόλας τάξεις του σχολείου;
Είναι απολύτως καθοριστικό, είναι η θεμελιώδης βάση πάνω στην οποία χτίζεται μια υγιής κοινωνία. Τα μικρά παιδιά έχουν από τη φύση τους καθαρή ματιά και ανοιχτή καρδιά, λειτουργούν αυθόρμητα και με περιέργεια, προβληματισμό αλλά και όχι τόσο με φόβο. Δεν έχουν προκαταλήψεις, δεν ξέρουν τι σημαίνει αποκλεισμός, εκτός αν τους τον διδάξουμε εμείς οι μεγάλοι. Όταν από τις πρώτες τάξεις του Δημοτικού το σχολείο καλλιεργεί την κουλτούρα της υποδοχής και όχι απλώς της «ανεκτικότητας», τότε το αυτονόητο γίνεται πράξη. Τα παιδιά δεν βλέπουν την αναπηρία ή το διαφορετικό, βλέπουν τον φίλο τους, τον συμμαθητή τους, το παιδί με το οποίο μοιράζονται το γέλιο στο διάλειμμα. Αυτή η πρόωρη καλλιέργεια εξαλείφει τον σχολικό εκφοβισμό και δημιουργεί ενήλικες με ανοιχτές καρδιές.
Αν μπορούσατε να συμπυκνώσετε ολόκληρο το μήνυμα του βιβλίου σε μία μόνο φράση που θα θέλατε να θυμάται κάθε παιδί και κάθε γονιός, ποια θα ήταν αυτή;
Δεν χρειάζεται να κολυμπάμε όλοι με τον ίδιο τρόπο για να φτάσουμε απέναντι, για να διαγράψουμε τη μοναδική μας πορεία στη ζωή. Αυτό που έχει σημασία είναι να απλώσουμε το χέρι σε όποιον δυσκολεύεται. Γιατί μόνο όταν χωράμε όλοι, η διαδρομή γίνεται αληθινά όμορφη και αποκτά ουσία.
Η παρουσίαση του βιβλίου «Μια ξεχωριστή κολυμβητική ομάδα», θα πραγματοποιηθεί σε εκδήλωση που θα γίνει στην αίθουσα του Ενυδρείου Καστοριάς την Κυριακή 29 Νοεμβρίου στις 11:30 π.μ. Ομιλήτριες θα είναι η ζωγράφος και εικονογράφος του βιβλίου Δωροθέα Χαρίτωνος, η διευθύντρια της Μονάδας Τεχνητού Νεφρού του Γενικού Νοσοκομείου Καστοριάς Ειρήνη Βασιλείου και η σύμβουλος / επόπτρια Ποιότητας της Εκπαίδευσης στην Δ/νση Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Καστοριάς Αλίκη Καζταρίδου.
fonikastorias.gr Ελένη Ψωμαδάκη
