Η νέα σχολική χρονιά ξεκίνησε και πάλι με λιγότερα παιδιά. Ενενήντα επτά λιγότερα στα Δημοτικά, δεκαπέντε λιγότερα στα Νηπιαγωγεία. Δεν είναι απλώς νούμερα. Είναι παιδικές φωνές που έφυγαν για άλλα μέρη, όνειρα που δεν πρόλαβαν να γεννηθούν, οικογένειες που δεν έγιναν ποτέ.
Μιλάω ως εκπαιδευτικός και ως αιρετός εκπρόσωπος στο ΠΥΣΠΕ Καστοριάς, μα πάνω απ’ όλα μιλάω ως άνθρωπος που βλέπει τον τόπο του να αδειάζει και που αρνείται να μείνει σιωπηλός απέναντι σ’ αυτό το φαινόμενο.
Όταν κοιτώ μια άδεια θέση σε ένα θρανίο, βλέπω πίσω της μια ιστορία: έναν νέο άνθρωπο που έφυγε αναζητώντας τύχη αλλού, ένα ζευγάρι που δεν άντεξε να μείνει, ένα σπίτι που σιωπά. Κι αυτός είναι ο πιο σκληρός καθρέφτης του δημογραφικού μας προβλήματος.
Και εδώ ακριβώς βρίσκεται η μεγάλη αντίφαση. Ενώ η κυβέρνηση επικοινωνιακά τονίζει τη στήριξη της οικογένειας, στην πράξη οι δικές της τοποθετήσεις παρουσιάζουν την εγκυμοσύνη των εκπαιδευτικών σαν εμπόδιο στη λειτουργία των σχολείων. Κι αυτό, κατά τη γνώμη μου, αποκαλύπτει μια ανεπάρκεια στον σχεδιασμό στελέχωσης των σχολείων. Σαν να φταίνε εκείνες, οι μητέρες, που ανοίγουν την αγκαλιά τους στη ζωή, για τα κενά στα σχολεία.
Η δήλωση ότι την πρώτη μέρα εμφανίζονται οι μισές εκπαιδευτικοί έγκυες δεν είναι απλώς άστοχη. Είναι βαθιά άδικη, προσβλητική και επικίνδυνη. Η μητρότητα δεν είναι κενό, δεν είναι βάρος, δεν είναι πρόβλημα. Είναι το πιο όμορφο δώρο που μπορεί να κάνει μια γυναίκα. Και μια Πολιτεία που σέβεται τον εαυτό της οφείλει να τη στηρίζει, όχι να την κατηγορεί.
Γιατί τα κενά στα σχολεία δεν τα δημιουργούν οι μητέρες. Τα δημιουργεί η έλλειψη σχεδιασμού, η ανασφάλεια, η απουσία μόνιμων λύσεων. Χιλιάδες κενά κάθε χρόνο, χιλιάδες αναπληρωτές που έρχονται και φεύγουν, κι ένα σύστημα που κάνει τον κύκλο του χωρίς να μαθαίνει τίποτα.
Κι έπειτα υπάρχει κι εκείνη η άλλη πλευρά, που αγγίζει την καρδιά. Νέοι άνθρωποι, μόνιμοι κι αναπληρωτές, που ξεριζώνονται από τον τόπο τους, ταξιδεύουν εκατοντάδες χιλιόμετρα, ψάχνουν στέγη, πληρώνουν δύο νοικοκυριά και κάποτε ζουν σε σκηνές με τα παιδιά τους για να υπηρετήσουν το δημόσιο σχολείο. Για εμάς. Για τα παιδιά μας.
Πώς λοιπόν να περιμένουμε να μείνουν νέοι άνθρωποι εδώ; Πώς να ελπίζουμε σε γεννήσεις, όταν η μητρότητα γίνεται πρόβλημα και η στέγη πολυτέλεια; Πώς να φτιάξουμε μέλλον, όταν το παρόν είναι τόσο σκληρό;
Η Καστοριά αδειάζει. Κάθε χρόνο οι αυλές των σχολείων αδειάζουν λίγο περισσότερο, οι φωνές των παιδιών λιγοστεύουν και κουδούνια σχολείων δε χτυπούν πια. Κι αυτό είναι ένας φαύλος κύκλος: λιγότερα παιδιά σημαίνουν λιγότερες οικογένειες, λιγότερες ανάγκες, λιγότερες ευκαιρίες, περισσότερη φυγή κι ακόμα λιγότερα παιδιά.
Το δημογραφικό δεν είναι πρόβλημα του αύριο. Είναι πρόβλημα του σήμερα. Το βλέπουμε στις εγγραφές, το βλέπουμε στα χωριά που σιωπούν, το βλέπουμε στο βλέμμα των εκπαιδευτικών που παλεύουν με ό,τι έχουν.
Δεν χρειαζόμαστε άλλες υποσχέσεις. Χρειαζόμαστε σταθερή δουλειά, στέγη, δημόσια υγεία, μόνιμους εκπαιδευτικούς, αληθινή στήριξη στη μητρότητα. Χρειαζόμαστε μια πολιτική που να δίνει σε κάθε νέο άνθρωπο έναν λόγο να μείνει και έναν λόγο να γυρίσει. Γιατί η Καστοριά αξίζει να ζει, να ανθίζει, να γεμίζει παιδικές φωνές.
Φέτος ας κάνουμε όλοι μαζί μια νέα αρχή.
Εύχομαι ολόψυχα σε κάθε εκπαιδευτικό, σε κάθε γονιό, σε κάθε μαθητή και μαθήτρια, σε κάθε οικογένεια και σε όλη την κοινωνία της Καστοριάς μια δημιουργική σχολική χρονιά γεμάτη φως, όνειρα και δύναμη.
Εύχομαι η συνεργασία ανάμεσα στην οικογένεια, το σχολείο και την κοινωνία να είναι στενή και ειλικρινής, γεμάτη αμοιβαίο σεβασμό και εμπιστοσύνη. Γιατί όλοι μας, ο καθένας με τον τρόπο του, έχουμε την ίδια φροντίδα και τον ίδιο αγώνα: τη μόρφωση και την εκπαίδευση των νέων παιδιών μας.
Εκείνων που δεν είναι απλώς μαθητές. Είναι το μέλλον μας. Είναι η ελπίδα μας. Και αξίζουν ό,τι καλύτερο μπορούμε να τους δώσουμε.
Καλή Σχολική Χρονιά!!!
Βάσω Μαλέα
Αιρετός ΠΥΣΠΕ Καστοριάς
